Het begon met Atkins… over koolhydraabeperkte diëten

Afgelopen week stond in de media groots te lezen dat het koolhydraatbeperkte dieet niet is wat het lijkt. Helemaal niet zo gezond, kennelijk. Maar wat blijkt? De meeste mensen verstaan onder een koolhydraatbeperkt dieet een dieet waarin helemaal geen koolhydraten zijn toegestaan.

Dat is niet wat een koolhydraatbeperkt of koolhydraatarm dieet inhoudt!

Om te snappen wanneer je wel op de juiste manier met een koolhydraatarm dieet af kunt vallen, moet je begrijpen wat koolhydraten zijn, hoe een koolhydraatarme levensstijl vorm heeft gekregen en hoe koolhydraatarme gerechten eigenlijk allesbepalend zijn.

Het is allemaal begonnen met Robert Coleman Atkins…

 

Het Atkins-dieet

Of het echt de allereerste keer was dat iemand met een koolhydraatarme gedachte op de proppen kwam, is moeilijk te achterhalen. Maar wel is met veel zekerheid te zeggen dat Robert Coleman Atkins – een Amerikaanse arts en cardioloog – als eerste de theorie van een koolhydraatarm voedingspatroon in kaart bracht en er een dieet omheen ontwikkelde. Het Atkins-dieet is met name in de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw door veel mensen gebruikt om af te vallen.

Tegenwoordig is de theorie van Atkins weliswaar verouderd, maar wordt ze gebruikt als basis voor andere diëten.

Atkins koolhydraatbeperkt dieet

Wat dacht Atkins?

Dokter Atkins deed onderzoek naar mensen met overgewicht, hart- en vaatziekten, diabetes en te hoge bloeddruk. Hij onderzocht onder meer hun voedingspatroon en kwam tot de conclusie dat de meest ongezonde mensen niet zozeer teveel vet aten of teveel calorieën in het algemeen, maar dat het dieper zat.

De meeste ongezonde mensen aten teveel enkelvoudige (lees: snelle) koolhydraten. Deze koolhydraten maken het dat er te snel suiker wordt afgegeven, welke weer als vet wordt opgeslagen. Niet alleen zorgt dat ervoor dat de mensen in kwestie dikker werden, het zorgde ook voor een toename van hart- en vaatziekten en het verhoogde risico op cholesterolproblemen, te hoge bloeddruk en zelfs diabetes.

 

Het Atkins-dieetplan

En dus ontwikkelde Atkins zijn eigen dieetplan. Maaltijd voor maaltijd schreef hij (in eerste instantie zijn patiënten, maar later ook de kopers van zijn boek) voor wat ze wel en niet moesten eten. Weekmenu’s aangevuld met recepten zorgden ervoor dat heel veel mensen gewicht verloren. Blijvend gewicht kwijtraakten en niet meer aan het jojoën sloegen.

Het Atkins-dieet is als koolhydraatbeperkt dieet wereldwijd een succes gebleken. Vandaag de dag wordt nog veel theorie van een koolhydraatarm dieet teruggevoerd naar de theorieën die Robert Coleman Atkins ooit heeft bewezen en onder woorden bracht.

 

Verschil in koolhydraten

Het belangrijkste in het Atkins-dieet (en eigenlijk in elk koolhydraatarm dieet dat volgde) is dat er verschil is in koolhydraten. Je hebt de snelle (enkelvoudige) koolhydraten en de trage (complexe) koolhydraten.

De enkelvoudige koolhydraten moet je zien te vermijden. Het zijn koolhydraten die je vindt in fastfood, banketproducten (zoals taart en gebak), snoep, maar ook in pasta, brood en rijst. Ook aardappels worden in veel koolhydraatbeperkte diëten vermeden, omdat ze zetmelen bevatten die ook weer rijk zijn aan koolhydraten en eigenlijk weinig toevoegen aan je gezondheid.

Complexe koolhydraten daarentegen mag je wel gewoon eten. Het zijn de koolhydraten die langzaam hun energie (traag) afgeven en je dus gedurende de dag door helpen om te doen wat je moet doen. De complexe koolhydraten zijn vaak natuurlijk, maken je niet dik en worden keurig door het lichaam afgebroken.

Complexe koolhydraten zijn in een koolhydraatbeperkt dieet toegestaan. De “beperking” zit hem vooral in het vermijden van enkelvoudige koolhydraten.

 

Koolhydraatbeperkt, -arm en –loos

Het mag duidelijk zijn dat mensen met een koolhydraatarm dieet kunnen afvallen, maar dat veel mensen denken dat je helemaal geen koolhydraten meer mag eten. Koolhydraatloos eten is echter ongezond, want de meeste koolhydraten geven je een enorme hoeveelheid energie. Je hebt de energie uit voeding (en dus uit koolhydraten) nodig om de dag door te komen.

Koolhydraatarm en koolhydraatbeperkt laat dat beter zien. Je beperkt de inname van koolhydraten, door te zoeken naar alternatieven voor enkelvoudige koolhydraten. Je dieet is dus koolhydraatarm.

Een koolhydraatbeperkt dieet is echter niet altijd even makkelijk te volgen, omdat weinig mensen het echt snappen. Wie op internet naar recepten gaat zoeken, kan dan ook bedrogen uitkomen. Vaak onbedoeld worden er recepten koolhydraatbeperkt genoemd, terwijl ze dat niet zijn. Het beste is dan ook om hier kritisch naar te kijken en gebruik te maken van recepten op websites die hun sporen hebben verdiend of een koolhydraatarm kookboek aan te schaffen.

 

Alternatieven voor enkelvoudige koolhydraten

Als je dan op moet passen met het eten van enkelvoudige koolhydraten, wat mag je dan? De meeste mensen kiezen als alternatief voor complexe koolhydraten. Dat is het meest eenvoudig, want een goed koolhydraatbeperkt dieet schrijft je precies voor welke producten je daarvoor mag gebruiken. Het gaat doorgaans om vlees, vis, groenten, noten en zaden.

Maar ook eiwitrijke producten kunnen je prima helpen om af te vallen, gezonder te gaan leven en meer energie te krijgen. Het is niet gek dat eiwitrijke diëten heel dicht tegen koolhydraatbeperkte diëten aan liggen.

 

Tips voor het volgen van een goed koolhydraatbeperkt dieet

Wil jij op een gezonde manier beginnen aan een koolhydraatbeperkt dieet? Dan volgen hieronder nog enkele tips die je daarbij kunnen helpen:

  • Lees de theorie van Atkins goed door. Hoewel de meeste theorie en inzichten verouderd zijn, krijg je wel een heel goed beeld van hoe koolhydraten (de goede en de slechte) werken;
  • Zoek naar koolhydraatbeperkte recepten en probeer er gewoon eens enkele uit (overdrijf hierin niet, maaltijd voor maaltijd overgaan is genoeg);
  • Houd bij wat de effecten van je voedingspatroon zijn en doe meer van wat werkt en laat wat niet werkt voor wat het is;
  • Beweging is niet noodzakelijk binnen een koolhydraatbeperkt dieet (het idee is immers dat je afvalt door anders te gaan eten en drinken), maar beweging draagt wel degelijk bij aan het sneller verliezen van vet;
  • Raadpleeg je huisarts of diëtist als je extreem veel gewicht wil verliezen en veel af wil vallen;
  • Onthoud dat een koolhydraatbeperkt dieet geen koolhydraatloos dieet is en ga niet te weinig complexe koolhydraten eten.

 

Conclusie

In dit artikel heb je kunnen lezen dat veel mensen de fout maken door een koolhydraatbeperkt dieet te beschouwen als een koolhydraatloos dieet, waarbij je helemaal geen koolhydraten meer mag eten. Dat is niet waar. Het is juist ongezond om helemaal te stoppen met het eten en drinken van koolhydraten. Verleg wel de focus naar complexe koolhydraten en laat enkelvoudige koolhydraten voor wat ze zijn. Lees ook het Atkins-dieet goed door, om te begrijpen wat wordt verstaan onder een koolhydraatbeperkt dieet.

Start een gesprek

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *